Hoe werkt hypnose?

Hypnose klinkt voor sommige mensen nog een beetje mysterieus.

Alsof er iets bijzonders met je gebeurt waardoor je ineens de controle verliest, niets meer hoort of precies doet wat een hypnotiseur zegt.

In werkelijkheid is hypnose een stuk minder mysterieus.

Hypnose is een toestand van sterk gerichte aandacht waarin je bewuste denken wat meer naar de achtergrond kan gaan en je ontvankelijker kunt worden voor suggesties, beelden en nieuwe mogelijkheden.

Je bent dus niet weg.

Je slaapt niet.

En je verliest ook niet ineens de controle.

Sterker nog: veel mensen zijn verbaasd over hoe normaal hypnose eigenlijk voelt.

Je kent het gevoel waarschijnlijk al

Hypnose is geen aan-uitknop waarmee je plotseling in een totaal andere bewustzijnstoestand terechtkomt.

Vergelijk het eens met een moment waarop je volledig opgaat in een goede film.

Je weet natuurlijk dat je naar een scherm kijkt.

En toch kun je meeleven met het verhaal.

Je hartslag kan veranderen. Je kunt spanning voelen. Je kunt lachen of zelfs tranen in je ogen krijgen.

Terwijl je bewust heel goed weet:

dit is een film.

Of denk aan autorijden over een bekende route en ineens merken dat je al veel verder bent dan je dacht.

Je was niet bewusteloos.

Je brein was gewoon met andere dingen bezig terwijl allerlei automatische processen hun werk bleven doen.

Hypnose maakt op een doelgerichte manier gebruik van dat vermogen om je aandacht sterk ergens op te richten.

Bewust en onbewust

Een belangrijk uitgangspunt binnen hypnose is het verschil tussen wat je bewust doet en wat grotendeels onbewust gebeurt.

Bewust kun je nadenken, analyseren, plannen en beslissingen nemen.

Maar ondertussen gebeurt er ontzettend veel zonder dat je daar voortdurend over hoeft na te denken.

Je ademhaling past zich aan.

Je hart blijft kloppen.

Je loopt zonder bewust iedere spier aan te sturen.

Je herkent gezichten zonder eerst te analyseren waarom je iemand herkent.

En ook veel gewoontes, gevoelens en automatische reacties kunnen ontstaan voordat je er bewust over hebt nagedacht.

Dat bedoelen we binnen HCN wanneer we spreken over het onbewuste.

Waarom is dat belangrijk?

Omdat je bewust heel goed kunt weten wat je wilt en toch iets anders kunt ervaren of doen.

Je kunt bijvoorbeeld bewust weten dat:

- een presentatie niet gevaarlijk is, maar toch spanning voelen;
- je veilig in bed ligt, maar toch blijven piekeren;
- je een bepaalde gewoonte wilt veranderen, maar er automatisch naar terugkeren;
- je prima voor jezelf mag opkomen, maar op het moment zelf toch niets zeggen;
- een spin waarschijnlijk niets doet, maar toch onmiddellijk schrikken;
- je meer vertrouwen zou willen voelen, terwijl twijfel automatisch naar voren komt.

Dat betekent niet dat je bewust niet hard genoeg je best doet.

Het laat vooral zien dat niet iedere reactie ontstaat uit een bewuste beslissing.

En juist daarom kan het interessant zijn om niet alleen met het bewuste denken te werken.

Wat gebeurt er tijdens hypnose?

Een hypnose begint meestal met het richten van je aandacht.

Dat kan bijvoorbeeld door te luisteren naar een stem, je ademhaling op te merken, naar een bepaald punt te kijken of je iets voor te stellen.

Terwijl je aandacht steeds meer wordt gericht, kunnen andere dingen minder belangrijk worden.

Geluiden om je heen vallen misschien minder op.

Je lichaam kan meer ontspannen.

Je gevoel voor tijd kan veranderen.

En sommige mensen merken dat beelden, herinneringen of gevoelens gemakkelijker naar voren komen.

Vanuit die gerichte aandacht kan een hypnotiseur gebruikmaken van suggesties, metaforen, verbeelding en andere technieken die passen bij het doel van de hypnose.

Wat is een suggestie?

Een suggestie is eigenlijk precies wat het woord zegt:

een mogelijkheid die wordt aangeboden.

Stel dat iemand meer zelfvertrouwen wil ervaren.

Dan hoeft een hypnotiseur niet simpelweg twintig keer te zeggen:

Je hebt zelfvertrouwen. Je hebt zelfvertrouwen. Je hebt zelfvertrouwen.

Suggesties kunnen veel subtieler worden aangeboden.

Bijvoorbeeld door iemand zich een toekomstige situatie te laten voorstellen waarin hij of zij anders reageert.

Of door een gevoel van rust te koppelen aan een bepaalde situatie.

Of door een metafoor te gebruiken waardoor iemand zelf nieuwe betekenissen en mogelijkheden ontdekt.

Goede hypnose is daarom veel meer dan simpelweg positieve zinnen herhalen.

Waarom gebruiken we verbeelding?

Je brein kan verrassend sterk reageren op iets wat je je alleen maar voorstelt.

Probeer maar eens aan een citroen te denken.

Stel je voor dat je hem doorsnijdt.

Je ziet het sap misschien al verschijnen.

En stel je nu eens voor dat je een partje in je mond stopt en erin bijt.

Misschien merk je dat je mond automatisch wat meer speeksel aanmaakt.

Er is natuurlijk helemaal geen citroen.

En toch kan je lichaam reageren op het beeld dat je in gedachten maakt.

Hypnose maakt onder andere gebruik van dat vermogen.

Niet omdat fantasie hetzelfde is als werkelijkheid, maar omdat verbeelding invloed kan hebben op wat je op dat moment ervaart.

Ben je tijdens hypnose onder controle van de hypnotiseur?

Nee.

Dit is waarschijnlijk een van de bekendste misverstanden over hypnose.

Tijdens hypnose blijf je in staat om te horen wat er wordt gezegd en een suggestie hoeft niet automatisch te worden opgevolgd.

Je kunt bewegen.

Je kunt praten.

Je kunt je ogen openen.

En je kunt een sessie beëindigen wanneer je dat wilt.

Een hypnotiseur neemt jouw wil niet over.

De samenwerking tussen degene die hypnotiseert en degene die hypnose ervaart is juist een belangrijk onderdeel van het proces.

Maar hoe zit het dan met showhypnose?

Bij showhypnose lijkt het soms alsof mensen de meest vreemde dingen doen omdat een hypnotiseur daar opdracht toe geeft.

Dat kan een behoorlijk verkeerd beeld geven van therapeutische hypnose.

Bij een show worden deelnemers geselecteerd die graag meedoen, goed reageren op suggesties en zich bewust hebben aangemeld voor een situatie waarin entertainment centraal staat.

De context is daardoor totaal anders dan tijdens hypnotherapie.

Bij therapeutische hypnose draait het niet om vermaak of iemand iets geks laten doen.

Het draait om een doel waarmee iemand zelf aan de slag wil.

Slaap je tijdens hypnose?

Meestal niet.

Het woord hypnose is historisch sterk verbonden geraakt met slaap, maar hypnose en slapen zijn niet hetzelfde.

Je kunt tijdens een hypnose heel diep ontspannen en toch gewoon horen wat er wordt gezegd.

Sommige mensen voelen zich lichamelijk zwaar.

Anderen juist licht.

Sommige mensen zien veel beelden en anderen helemaal niet.

En soms voelt hypnose simpelweg alsof je met gesloten ogen heel geconcentreerd naar iemand luistert.

Er bestaat niet één gevoel waaraan je kunt herkennen dat je 'goed' onder hypnose bent.

Hoe voelt hypnose?

Dat verschilt van persoon tot persoon en zelfs van sessie tot sessie.

Mensen beschrijven bijvoorbeeld:

- diepe ontspanning;
- een zwaar of juist heel licht lichaam;
- tintelingen;
- warmte;
- minder besef van de omgeving;
- levendige beelden;
- het gevoel dat tijd sneller of langzamer gaat;
- het idee dat armen of benen anders aanvoelen;
- een heel normale, rustige toestand zonder spectaculaire sensaties.

Geen van deze ervaringen is noodzakelijk.

Je hoeft dus niet te wachten op tintelingen, een zwevend gevoel of een volledig leeg hoofd.

Misschien merk je pas achteraf dat je aandacht veel sterker gericht was dan je dacht.

Kun je niet onder hypnose gaan?

Mensen verschillen in hoe gemakkelijk en hoe sterk ze op bepaalde hypnotische suggesties reageren.

Maar hypnose is geen examen waarvoor je kunt slagen of zakken.

Een van de dingen die hypnose juist moeilijker kan maken, is voortdurend controleren:

Ben ik er al?
Voel ik genoeg?
Werkt het wel?

Daarmee blijft je bewuste aandacht heel actief bezig met het beoordelen van de ervaring.

Je hoeft dus niet je best te doen om gehypnotiseerd te worden.

Luisteren, nieuwsgierig blijven en jezelf toestaan om mee te gaan in de ervaring is vaak al voldoende.

Hoe diep moet je onder hypnose zijn?

Ook daar bestaan veel misverstanden over.

Dieper voelt niet automatisch beter en een spectaculaire hypnose-ervaring betekent niet automatisch dat er meer verandert.

Voor verschillende hypnotische technieken kunnen verschillende niveaus van absorptie en ontspanning voldoende zijn.

Je hoeft dus niet volledig van de wereld te zijn voordat hypnose zinvol kan worden gebruikt.

Het doel is niet om zo diep mogelijk te gaan.

Het doel is om hypnose op een manier te gebruiken die past bij wat jij wilt bereiken.

Werkt hypnose alleen als je erin gelooft?

Je hoeft hypnose niet als iets bijzonders of mystieks te zien om het te kunnen ervaren.

Nieuwsgierigheid en bereidheid om mee te doen zijn belangrijker dan een sterk geloof in hypnose.

Wanneer je echter vastbesloten bent om iedere suggestie bewust tegen te werken, wordt samenwerken natuurlijk moeilijker.

Hypnose is geen gevecht tussen jou en de hypnotiseur.

Het is juist iets wat je samen doet.

Kun je geheimen vertellen tijdens hypnose?

Hypnose is geen waarheidsserum.

Je begint niet automatisch geheimen te vertellen en een hypnotiseur krijgt geen onbeperkte toegang tot alles wat je ooit hebt meegemaakt.

Je blijft tijdens hypnose je eigen grenzen houden.

Ook herinneringen die tijdens hypnose naar voren komen moeten niet automatisch als volledig feitelijk worden beschouwd.

Ons geheugen is geen perfecte video-opname en kan worden beïnvloed door verwachtingen, latere informatie en interpretatie.

Waarvoor wordt hypnose gebruikt?

Hypnose en hypnotherapie worden voor uiteenlopende doelen gebruikt.

Bij Hypnose Centrum Nederland werken we onder andere met thema's zoals:

- ontspanning en stress;
- slapen;
- zelfvertrouwen;
- piekeren;
- angsten en fobieën;
- stoppen met roken;
- gewoontes en automatische patronen;
- afvallen en gedrag rondom eten;
- persoonlijke ontwikkeling;
- meer rust en regie ervaren.

Welke aanpak passend is, hangt af van de persoon en de hulpvraag.

Hypnose is daarbij geen wondermiddel en resultaten kunnen per persoon verschillen.

Hypnoseaudio of persoonlijke hypnotherapie?

Niet voor ieder doel heb je direct een persoonlijke sessie nodig.

Een hypnoseaudio kan bijvoorbeeld heel prettig zijn wanneer je wilt ontspannen, gemakkelijker wilt slapen of wilt kennismaken met hypnose.

Het voordeel is dat je thuis kunt luisteren en een audio zo vaak kunt herhalen als je wilt.

Bij een persoonlijke hypnosesessie kan de begeleiding veel specifieker worden afgestemd op jou.

De hypnotiseur kan vragen stellen, reageren op wat jij ervaart en technieken kiezen die aansluiten bij jouw hulpvraag.

Bij HCN kun je daarom beide kanten op.

Bekijk onze hypnoseaudio's
Bekijk persoonlijke hypnosesessies

Kan hypnose ook online?

Ja.

Voor hypnose is het niet noodzakelijk dat de hypnotiseur fysiek naast je zit.

Bij een online hypnosesessie luister je vanuit je eigen vertrouwde omgeving naar de begeleiding van de hypnotherapeut.

Zolang je een rustige plek, een goede verbinding en geschikt geluid hebt, kan een sessie ook online plaatsvinden.

HCN biedt daarom naast sessies in Hoogkarspel en Huissen ook online hypnosesessies aan voor mensen in heel Nederland.

→ Lees meer over online hypnose

Is hypnose veilig?

Hypnose wordt over het algemeen als een veilige techniek beschouwd wanneer deze op een passende en verantwoorde manier wordt toegepast.

Dat betekent niet dat hypnose voor iedere situatie automatisch de juiste keuze is.

Bij bepaalde medische of psychische klachten kan het verstandig zijn om eerst met een arts, psycholoog of andere bevoegde zorgprofessional te overleggen.

Een hypnoseaudio is daarnaast niet bedoeld als vervanging voor noodzakelijke medische, psychologische of psychiatrische behandeling.

Luister nooit naar een hypnoseaudio tijdens het autorijden, fietsen, bedienen van machines of andere activiteiten waarbij je volledige aandacht voor je omgeving nodig hebt.

Wat is het verschil tussen hypnose en hypnotherapie?

De woorden worden regelmatig door elkaar gebruikt, maar betekenen niet precies hetzelfde.

Hypnose is de toestand en het proces waarbij onder andere gerichte aandacht en suggestie worden gebruikt.

Hypnotherapie is het therapeutisch toepassen van hypnose met een bepaalde hulpvraag of veranderdoel.

Je kunt hypnose dus gebruiken zonder dat er sprake is van therapie.

Een ontspannende hypnoseaudio is daar een eenvoudig voorbeeld van.

Bij hypnotherapie wordt hypnose onderdeel van een bredere therapeutische aanpak.

Verschillende vormen van hypnose

Er bestaat niet één manier om iemand te hypnotiseren.

Binnen hypnose en hypnotherapie worden verschillende technieken en benaderingen gebruikt.

Denk bijvoorbeeld aan:

Directe hypnose
Hierbij worden duidelijke en directe suggesties gebruikt.

Indirecte of conversationele hypnose
Hierbij wordt meer gewerkt met taal, verhalen, metaforen en indirecte suggesties.

Regressie
Hierbij kan worden gewerkt met eerdere ervaringen of herinneringen die relevant lijken voor een huidige hulpvraag.

Progressie
Hierbij wordt juist vooruitgekeken en kan iemand zich bijvoorbeeld voorstellen hoe het is om in een toekomstige situatie anders te denken, voelen of handelen.

Zelfhypnose
Hierbij leer je technieken waarmee je zelfstandig een hypnotische staat kunt gebruiken.

Welke vorm wordt gebruikt, hangt af van het doel, de situatie en de werkwijze van de hypnotherapeut.

Waarom twee stemmen bij HCN?

Bij verschillende hypnoseaudio's van Hypnose Centrum Nederland hoor je zowel Debbie als Arno.

Onze stemmen wisselen elkaar af.

Daardoor kan de ene stem een gedachte, beeld of suggestie introduceren en de andere daarop verdergaan.

Dat geeft onze audio's een eigen ritme en dynamiek.

Een beetje zoals een goed radioduo, maar dan met een heel ander doel.

Je hoeft daarbij niet bewust te volgen wie er aan het woord is.

Na een tijdje wordt dat misschien zelfs steeds minder belangrijk.

Twee stemmen. Eén ervaring.

Zelf ervaren hoe hypnose werkt?

Je kunt natuurlijk nog twintig artikelen lezen over hypnose.

Maar er is een verschil tussen begrijpen hoe iets ongeveer werkt en zelf ervaren hoe het voelt.

Daarom kun je bij Hypnose Centrum Nederland ook gewoon beginnen met luisteren.

Onze audio Diepe ontspanning is bijvoorbeeld een laagdrempelige manier om kennis te maken met hypnose.

Je hoeft niets te presteren en er hoeft niets opgelost te worden.

Je zoekt een rustige plek, luistert naar onze stemmen en merkt zelf wat er gebeurt wanneer je aandacht steeds meer naar binnen wordt gericht.

Misschien voelt het heel bijzonder.

Misschien juist verrassend normaal.

En misschien is dat wel de beste manier om te ontdekken wat hypnose eigenlijk is.

→ Ervaar zelf een gratis hypnose

Hypnose Centrum Nederland
Debbie & Arno
Luister. Ervaar. Verander.